İstanbul ilimizde gerçekleştirilen kongreye, İçişleri Bakanımız Sayın Mustafa Çiftçi, İçişleri Bakan Yardımcısı Dr. Mehmet Cangir, AFAD Başkanı Vali Ali Hamza Pehlivan, İstanbul Valisi Davut Gül, ESC Başkan Yardımcısı, ODTÜ Öğretim Üyesi Ayşegül Askan, Türkiye Deprem Mühendisliği Derneği Başkanı Mustafa Kerem Koçkar, Cumhurbaşkanlığı Yerel Yönetim ve Afet Politikaları Kurulu Üyesi Nurcan Meral Özel, Kandilli Rasathanesi Direktörü Özer Çinicioğlu, AFAD birim yöneticileri ile çok sayıda akademisyen, mühendis ve alanında uzman isimler katılım sağladı.

Kongre, İçişleri Bakanımız Sayın Mustafa Çiftçi, AFAD Başkanımız Vali Ali Hamza Pehlivan, İstanbul Valisi Davut Gül, ESC Başkan Yardımcısı ve ODTÜ Öğretim Üyesi Ayşegül Askan ve Cumhurbaşkanlığı Yerel Yönetim ve Afet Politikaları Kurulu Üyesi Nurcan Meral Özel'in açılış konuşmaları ile başladı.

İçişleri Bakanımız hitaplarında, "Türkiye, AFAD'ın kurulmasıyla afet yönetiminde önemli bir dönüşüm gerçekleştirdi. Risk azaltma, hazırlık, müdahale ve iyileştirmeyi birbirini tamamlayan tek bir sistem olarak ele alıyoruz. Bilimi de karar alma mekanizmamızın asli unsuru olarak görüyoruz. Bugün AFAD teşkilatımızın 1.200'ün üzerindeki deprem gözlem istasyonuyla Avrupa'nın en geniş deprem gözlem ağını işletmesi, Türkiye'nin bilimsel ve teknolojik kapasitesinin kamu güvenliğine dönüşmesinin somut bir göstergesidir. Ülkemizin, 24 ülkenin depremlerini çözümlemesi, 10 ülke ve 5 uluslararası sismoloji merkezi ile veri paylaşması da bilimin sınırları aşan karakterini ortaya koymaktadır. Çünkü fay hatları pasaport taşımaz. Sismik dalgalar sınır kapılarında durmaz. Bu nedenle daha fazla veri paylaşımına, ortak standartlara, müşterek araştırmalara ve bilimsel bilginin kamu politikalarına daha hızlı aktarılmasına ihtiyacımız vardır. Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde risklerini azaltan, şehirlerini dirençli hale getiren, bilimi kamu politikalarının merkezine yerleştiren ve toplumunu afetlere hazırlayan bir Türkiye için çalışıyoruz. Türkiye Yüzyılı'nın şehirlerini de bu anlayışla inşa ediyoruz” dedi.

AFAD Başkanımız Vali Pehlivan gerçekleştirdiği konuşmalarında, "Malumunuz, insanoğlu yaratıldığı günden bu yana tabiatın azameti karşısında hem derin bir hayranlık duymuş hem de doğal şartların getirdiği zorluklara, deprem, sel, taşkın gibi olaylara karşı mücadele ortaya koymuştur. Bu mücadele, zamanla tabiatı tanımaya, ona uyum sağlamaya, ilim yoluyla öğrenmeye ve elde edilen bilgi ve tecrübeyi nesilden nesile aktarmaya dönüşmüştür.

Güçlü ve güvenli yapılar oluşturmak, dirençli şehirler kurmak, bu anlamda temel hedeflerden birisi olmuştur. Asırlarca ayakta kalacak yapılar, eserler ortaya koymak, elbette ki ortak idealin ve nesillerin bilgi ve tecrübesinin harmanlanmasıyla mümkündür. Bu konuda da en müstesna örnek, Türk islam mimarisinin duayeni Mimar Sinan'dır. Büyük Usta, inşa ettiği eserlerin temellerinin oturması için aylarca beklemiş, depremlere karşı yapılara payandalar ve döner sütunlar yerleştirmiştir. Mimar Sinan'ın tasarım ve mühendislik dehası, adeta taş duvarlara işlenen afet duyarlılığının ve "Tedbir Takdire Mani Değildir" anlayışının ve sorumluluk bilincinin tezahürüdür.

Medeniyetimizin afetlere yaklaşımı yalnızca afet sonrası iyileştirmelerle sınırlı değildir. Gerek Osmanlı döneminde gerek Cumhuriyetimizin kuruluşundan bugüne kadar çıkartılan bina deprem yönetmelikleri ve uygulama tebliğleri ile inşaat tekniğinde de çağdaş normların uygulanması için gerekli standartlar belirlenmiş ve uygulamaya konulmuştur. Türkiye başta deprem olmak üzere birçok afetin yaşandığı bir ülke, bu anlamda adeta bir laboratuvar ve her yaşadığımız hadise elbette ki hem toplumumuza, ülkemize, milletimize hem de kurumlarımıza tecrübe kazandırmaktadır.

Bu bağlamda Gölcük merkezli meydana gelen 17 Ağustos 1999 Büyük Marmara Depremi, Türkiye'nin afet yönetimi alanında bir anlayış değişikliğine, bir paradigma değişikliğine vesile olmuş ve bu anlamda adeta bir milat kabul edilmiştir. Ülkemiz Türkiye, bu tarihten itibaren kriz yönetimi anlayışından risk yönetimi yaklaşımına geçmiş ve AFAD'ımızın 2009 yılında kurulmasıyla birlikte bütünleşik afet yönetimi modeli benimsenmiştir." dedi.

AFAD Başkanlığımızın, Bakanlıklarımız başta olmak üzere paydaş kurumlarımız, üniversitelerimiz, özel sektörümüz, sivil toplum kuruluşlarımız, bizatihi vatandaşlarımız ve gönüllülerimiz ile birlikte afetlere karşı Türkiye'nin ortak gücünü temsil ettiğini ifade eden Vali Pehlivan, "Sayın Cumhurbaşkanımızın ortaya koymuş olduğu Türkiye Yüzyılı vizyonu kapsamında, afetlere karşı dirençli toplum, dirençli şehirler ve Afetlere Dirençli Türkiye hedefi "Yara sarmak önemli ancak daha önemli olan o yarayı önleyecek direnci inşa etmektir" şiarıyla şekillenmiştir.

Yapılan bilimsel çalışmalar göstermektedir ki risk azaltma yatırımlarına harcanan her bir birim, afet sonrası 7 ila 15 birim yükten kurtulmak anlamına gelmektedir. İşte bu anlayışla Devletimiz, ilgili kurumlarımız, AFAD’ımız bir takım plan ve programlar ortaya koymaktadır.

Bu kapsamda Ulusal Deprem Stratejisi ve Eylem Planı, Türkiye Afet Müdahale Planı, Türkiye Afet Risk Azaltma Planı, Türkiye Afet Sonrası İyileştirme Planı hazırlanıp uygulamaya konulmuş belli başlı sac ayakları niteliğindeki planlarımızdır. Bu planların ayrıca yerelde de etkin bir şekilde uygulanması adına 81 İlimizde İl Risk Azaltma Planları ve İl Afet Müdahale Planları vesilesiyle doğrudan doğruya sahaya yansıtılmaktadır. Marmara Bölgemizde de bu bağlamda münhasır çalışmalar devam etmektedir.

AFAD'ımızın deprem izleme istasyonu sayısı 1.204'e yükselmiştir. Yine geliştirdiğimiz milli yazılımlardan biri olan Deprem Ön Hasar Tahmin Sistemi sayesinde olası bir depremin hasar senaryolarını kapsamlı ve detaylı biçimde ortaya koyabilen bir teknolojik imkan da kullanılmaktadır." dedi.

Dirençli şehirlerin inşası açısından en ağır tarihi sınavlardan birinin asrın felaketi olarak nitelendirilen, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremler sonrasında verildiğini ifade eden Vali Pehlivan, "30 Avrupa ülkesinin yüz ölçümünden daha geniş bir alanda, Sayın Cumhurbaşkanımızın riyasetlerinde, dünyanın en büyük, en hızlı ve en kapsamlı iyileştirme operasyonu hayata geçirilmiş, Devlet-Millet el ele vererek, asrın felaketi, asrın dayanışmasına asrın ihyasına dönüşmüştür.

AFAD'ımızın genel koordinasyonunda, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığımızın ilgili birimleriyle işbirliği ve koordinasyon içerisinde, toplamda 455 bin konut ve iş yeri 2025 yılımda tamamlanarak hak sahibi vatandaşlarımıza teslim edilmiştir." dedi.

Türkiye'nin olası afetlere hazırlanırken bir yandan dirençli şehirler kurmakta olduğunu, bir yandan ise deprem araştırmaları ve izleme çalışmalarına devam ettiğini ve bu yönde yapılan çalışmalara çok büyük önem verdiğini ifade eden Vali Pehlivan "AFAD'ımızın deprem izleme istasyon sayısı 1204'e yükselmiştir. Yine geliştirdiğimiz milli yazılımlardan biri olan AFAD-DEHAS, deprem ön hasarı tahmin sistemi sayesinde olası bir depremin hasar senaryolarını, kapsamlı ve detaylı biçimde ortaya koyabilen bir teknoloji imkan da kullanılmaktadır. Ayrıca BUDAP dediğimiz, Ulusal Deprem Araştırma Programı vasıtasıyla üniversitelerle işbirliği içerisinde 115'in üzerinde bilimsel araştırma projesine kaynak sağlanmış, bu sayede Türkiye Deprem Tehlike Haritasının güncellenmesi gibi çalışmaların hayata geçirilmesi mümkün olmuştur. Bugün BUDAP programımız, TÜBİTAK ile yürütülen ortaklık modeliyle daha etkin hale gelmiş durumdadır." dedi.

Avrupa Sismoloji Kongresi'ni AFAD olarak çok önemsediğimizi ifade eden AFAD Başkanımız, "Zira AFAD'ımız 86 ülke ülkeyle insani yardım faaliyeti olmak üzere Birleşmiş Milletlere kayıtlı neredeyse bütün ülkelerde afet yönetimi konusunda iletişim halindedir, müşterek çalışmalar yürütmektedir. Bu bağlamda Avrupa Sismoloji Kongresi, sınırların ötesinde bilgi paylaşımına katkı sağlamakta, Ülkeleri ve akademisyenleri bilimsel işbirlikleri ve afet risklerinin azaltılması hususunda birlikte çalışmaya sevk etmektedir. İnanıyorum ki bu yıl 40'ıncısı düzenlenen Sismoloji Kongresi, yeni bilimsel çalışmalara, ortak gayretlere ve işbirliklerine imkan sağlayacak, deprem biliminin gelişmesi için gereken ortamı oluşturacaktır.

Bu duygu ve düşüncelerle teşrifleriyle onurlandıran Sayın İçişleri Bakanımıza şükranlarımı sunuyorum. Kongrenin hayata geçmesinde katkı ve emeği olan herkese,bütün kişi,kurum ve kuruluşlara teşekkür ediyorum." dedi.

Kongre'nin, Ülkemiz ve katılımcı ülkeler için hayırlı olmasını temenni eder; katkı sunan tüm paydaş kurumlara, akademisyenlere, uzmanlara teşekkür ederiz.